In campag­ne­tijd verspreiden politieke partijen fotore­a­lis­ti­sche beelden gegene­reerd door AI. De AI-veror­de­ning en de gebrui­kers­voor­waarden van platforms verplichten gebrui­kers om aan te geven wanneer beeld­ma­te­riaal door AI gegene­reerd is. Dit onder­deel van de AI-veror­de­ning wordt pas in augustus 2026 van kracht. Juist politici zouden nu al moeten handelen in de geest van deze wet, zodat ze niet bijdragen aan de verva­ging van grenzen tussen wat echt is en wat nep.

Uit onder­zoek van CampAIgn Tracker blijkt dat Neder­landse politieke partijen ongela­belde AI-content gebruiken in hun campagne. De Groene Amster­dammer onthulde dit weekend dat ten minste twee PVV-Kamer­leden schuil­gaan achter social­m­edia-accounts die levens­echte AI-beelden maken. Maar ook een partij als 50Plus maakt gebruik van ongela­belde AI-gegeneerde afbeel­dingen op haar Instagram-account. Hiermee is het gebruik van AI-beelden doorge­drongen tot in het hart van de politieke campagnes en onze democratie.

Antici­pe­rend op de AI-veror­de­ning hanteren platforms richt­lijnen voor het gebruik van AI. Deze regels worden duide­lijk vermeld en kunnen worden nageleefd door een simpele druk op de knop: ‘AI-label toevoegen’. Aan de hoeveel­heid ongela­belde AI-content op sociale media is duide­lijk te zien dat de handha­ving door platforms tekort­schiet. Nu blijkt boven­dien dat politieke partijen deze richt­lijnen negeren. In de AI-veror­de­ning staat dat AI-content gelabeld moet worden: “Mensen moeten weten dat zij te maken hebben met een AI-systeem of door AI gegene­reerde content”. Dit deel van de AI-wet gaat echter pas in op 1 augustus 2026 .

De AI-veror­de­ning is er gekomen om mensen tegen risico’s van AI te beschermen, waaronder een verva­gend onder­scheid tussen echt en nep. Dat politieke partijen niet in de geest van de wet handelen is schrij­nend. Juist zij zouden zich moeten opstellen als betrouw­bare actor in de democra­ti­sche samenleving.

Door het verspreiden van ongela­belde AI-gegene­reerde beelden vervaagt de grens tussen nep en echt. Dit kan gevolgen hebben voor het vertrouwen in onze waarne­mingen, de politiek en eerlijke verkie­zingen. Daarom moeten politieke partijen hun AI-content labelen en platforms hun eigen regels handhaven.

De illustratie bij dit bericht is gemaakt met AI