18 november 2026

0 Reactie(s)

18 november 2026

Europese techsector groeit explosief, maar dreigt opnieuw de economische opbrengst mis te lopen

Europese techno­lo­gie­be­drijven trekken dit jaar naar verwach­ting 81 miljard dollar aan inves­te­ringen aan, 62 procent meer dan in 2025. Boven­dien worden nergens ter wereld zoveel nieuwe techon­der­ne­mers actief als in Europa. Toch dreigt het conti­nent een belang­rijk deel van de econo­mi­sche opbrengst van deze groei mis te lopen. Dat blijkt uit het nieuwe State of European Tech 2026-rapport van inves­te­rings­maat­schappij Atomico. Vooral de achter­stand bij de finan­cie­ring van AI, het gebrek aan Europees groei­ka­pi­taal en de afhan­ke­lijk­heid van buiten­landse techno­lo­gie­be­drijven baren zorgen.

Europa heeft geen gebrek aan techno­lo­gisch talent, innova­tieve onder­ne­mers of interes­sante ideeën. Het probleem is vooral dat Europese bedrijven onvol­doende mogelijk­heden hebben om uit te groeien tot inter­na­ti­o­nale markt­lei­ders zonder daarbij afhan­ke­lijk te worden van buiten­landse inves­teer­ders. Dat is de centrale boodschap van de twaalfde editie van het State of European Tech-rapport, dat Atomico op 18 november heeft gepubliceerd.

Het rapport, dat 126 pagina’s telt, laat een Europese techno­lo­gie­sector zien die zich opmer­ke­lijk sterk heeft hersteld van de inves­te­ringsdip van de afgelopen jaren. Naar verwach­ting wordt in 2026 voor 81 miljard dollar in Europese techno­lo­gie­be­drijven geïnves­teerd. Dat is niet alleen 62 procent meer dan de 50 miljard dollar van vorig jaar, maar ook het op één na hoogste bedrag sinds Atomico in 2015 met zijn jaarlijkse onder­zoek begon. Alleen in het uitzon­der­lijke inves­te­rings­jaar 2021 lag het bedrag met 94 miljard dollar hoger.

Daarmee lijkt een einde te zijn gekomen aan een periode waarin de inves­te­ringen jaren­lang rond de 40 tot 50 miljard dollar bleven schom­melen. De groei wordt mede aange­jaagd door kunst­ma­tige intel­li­gentie, maar ook door inves­te­ringen in defen­sie­tech­no­logie, robotica, industriële automa­ti­se­ring en andere vormen van deeptech.

De cijfers voor 2026 zijn overi­gens nog ramingen. Atomico heeft de gegevens tot en met 30 september verza­meld en op basis daarvan een prognose voor het volle­dige jaar gemaakt.

Europa heeft meer techondernemers dan ooit

Misschien nog opval­lender dan de inves­te­rings­groei is de ontwik­ke­ling van het Europese onder­ne­mer­schap. Volgens Atomico is inmid­dels 29 procent van alle nieuwe techon­der­ne­mers wereld­wijd in Europa geves­tigd. Daarmee heeft Europa een groter aandeel dan iedere andere afzon­der­lijke regio.

Het aantal nieuwe oprich­ters van techno­lo­gie­be­drijven groeit boven­dien snel. Atomico komt voor 2026 uit op ongeveer 40.000, tegen­over 29.000 in 2025 en 22.000 in 2024.

Ook de snelheid waarmee succes­volle Europese startups groeien, veran­dert. Sommige bedrijven bereiken inmid­dels binnen enkele maanden omzet­ni­veaus waarvoor eerdere genera­ties techno­lo­gie­be­drijven jaren nodig hadden. In het rapport wordt onder meer verwezen naar Lovable, dat volgens Atomico binnen acht maanden van 1 miljoen naar 100 miljoen dollar omzet groeide.

Dat is relevant omdat lange tijd werd aange­nomen dat Europese techno­lo­gie­be­drijven struc­tu­reel minder snel konden groeien dan Ameri­kaanse onder­ne­mingen. De nieuwste generatie AI-bedrijven laat zien dat deze achter­stand niet vanzelf­spre­kend is.

Tom Wehmeier, partner bij Atomico en een van de drijvende krachten achter het onder­zoek, trekt daaruit een duide­lijke conclusie. In het rapport stelt hij: “Nothing is missing – the capital, talent and demand are all here, but they’re locked or misallocated.”

Met andere woorden: het probleem is volgens Atomico niet zozeer dat Europa onvol­doende middelen heeft, maar dat het beschik­bare kapitaal, de aanwe­zige kennis en de markt­vraag onvol­doende bij elkaar komen.

AI zorgt voor groei, maar vergroot ook de achterstand

Toch schuilt juist in de huidige AI-ontwik­ke­ling een belang­rijke bedrei­ging voor Europa. Terwijl Europese bedrijven meer geld dan ooit aantrekken voor AI-techno­logie, groeit de kloof met de Verenigde Staten.

In 2022 was Europa nog goed voor ongeveer 20 procent van alle wereld­wijde durfka­pi­taal­in­ves­te­ringen. Sinds­dien is dat aandeel volgens Atomico ongeveer gehal­veerd. De belang­rijkste oorzaak is de enorme concen­tratie van inves­te­ringen in Ameri­kaanse AI-bedrijven.

Het verschil is inmid­dels aanzien­lijk. Volgens het rapport ontvangen Ameri­kaanse techno­lo­gie­be­drijven in 2026 naar verwach­ting ongeveer 450 miljard dollar aan inves­te­ringen, tegen­over 81 miljard dollar in Europa. Vooral bij de ontwik­ke­ling van funda­men­tele AI-techno­logie zijn de verschillen groot. Atomico consta­teert dat Ameri­kaanse inves­teer­ders in de eerste negen maanden van 2026 ongeveer vijf keer zoveel in AI inves­teerden als Europa gedurende de afgelopen tien jaar.

Dat betekent overi­gens niet dat Europese AI-bedrijven geen vooruit­gang boeken. Integen­deel. De inves­te­ringen in de categorie Compute & Intel­li­gence zijn volgens Atomico gestegen van 9,5 miljard dollar in 2025 naar 20 miljard dollar in de eerste negen maanden van 2026.

Europa beschikt inmid­dels over bedrijven op vrijwel alle niveaus van de AI-techno­lo­gie­stack. Nscale ontwik­kelt AI-reken­ca­pa­ci­teit, Mistral en Aleph Alpha werken aan AI-modellen en bedrijven als Black Forest Labs en Eleven­Labs richten zich op genera­tieve media. Daarnaast ontstaan nieuwe onder­ne­mingen die werken aan zogeheten world models, gespe­ci­a­li­seerde AI-systemen en nieuwe vormen van machine-intelligentie.

De inves­te­ringen zijn echter sterk gecon­cen­treerd. Nscale en Mistral nemen samen bijna de helft van het Europese inves­te­rings­vo­lume in deze categorie voor hun rekening. De vraag is daarom of Europa voldoende andere bedrijven kan laten doorgroeien om een brede, inter­na­ti­o­naal concur­re­rende AI-industrie op te bouwen.

Industriële AI biedt Europa bijzondere kansen

Een opval­lend onder­deel van het onder­zoek is de aandacht voor physical AI: kunst­ma­tige intel­li­gentie die wordt toege­past in fysieke systemen, zoals robots, produc­tie­ma­chines en autonome voertuigen. Volgens Atomico beschikt Europa juist op dit terrein over belang­rijke concur­ren­tie­voor­delen. De Europese industrie heeft tientallen jaren ervaring met complexe produc­tie­pro­cessen, machi­ne­bouw, automa­ti­se­ring en industriële software. Boven­dien beschikken fabri­kanten over grote hoeveel­heden opera­ti­o­nele gegevens die gebruikt kunnen worden bij het ontwik­kelen en trainen van AI-systemen.

Daarmee ontstaat een andere concur­ren­tie­strijd dan bij de ontwik­ke­ling van grote taalmo­dellen. Waar Ameri­kaanse techno­lo­gie­be­drijven domineren bij genera­tieve AI, kunnen Europese onder­ne­mingen hun bestaande industriële kennis combi­neren met machine learning, sensor­tech­no­logie en robotica. Het rapport noemt onder meer de samen­wer­king tussen Bosch en het Duitse NEURA Robotics. Beide bedrijven werken aan de verdere ontwik­ke­ling en toepas­sing van humanoïde robots in industriële omgevingen.

Ook de houding van geves­tigde onder­ne­mingen veran­dert. Bij 30 procent van de Europese finan­cie­rings­rondes van minstens 100 miljoen dollar was in 2026 een strate­gi­sche bedrijfs­in­ves­teerder betrokken. Dat is volgens Atomico het hoogste aandeel in tien jaar. Slechts ongeveer een derde van deze bedrijfs­in­ves­teer­ders kwam echter uit Europa. Voor Europese industrie­be­drijven ligt hier volgens het onder­zoek een belang­rijke kans: niet alleen nieuwe techno­logie afnemen, maar ook inves­teren in de onder­ne­mingen die deze techno­logie ontwikkelen. 

Europese pensioenfondsen investeren nauwelijks in technologie

Een ander belang­rijk knelpunt is het beschik­bare groei­ka­pi­taal. Europa heeft volgens Atomico geen absoluut tekort aan finan­ciële middelen. Europese pensi­oen­fondsen beheren gezamen­lijk ongeveer 13 biljoen dollar, maar inves­teren jaarlijks slechts circa 780 miljoen dollar in Europese durfkapitaalfondsen.

Dat verschil is opmer­ke­lijk, omdat juist pensi­oen­fondsen en verze­ke­raars vanwege hun lange inves­te­rings­ho­rizon in beginsel geschikt kunnen zijn om techno­lo­gie­be­drijven te finan­cieren die pas na meerdere jaren winst­ge­vend worden.

Tegen­over persbu­reau Reuters wees Wehmeier op een nog groter bedrag. Europese burgers en instel­lingen beschikken gezamen­lijk over ongeveer 50 biljoen dollar aan spaar­geld en vermogen in pensi­oen­fondsen, verze­ke­ringen en bankre­ke­ningen. Daarvan stroomt volgens hem slechts 0,01 procent naar Europees durfkapitaal.

“All the ingre­dients are actually there: talent, capital and demand”, verklaarde Wehmeier tegen­over Reuters. Volgens hem worden deze middelen echter onvol­doende benut of verkeerd verdeeld. De beperkte toegang tot Europees groei­ka­pi­taal heeft gevolgen voor het eigendom van succes­volle techno­lo­gie­be­drijven. Vooral bij grote finan­cie­rings­rondes worden Europese startups afhan­ke­lijk van Ameri­kaanse en Aziati­sche investeerders.

Dat probleem wordt nog zicht­baarder wanneer succes­volle bedrijven worden overge­nomen of naar de beurs gaan. Atomico consta­teert dat bij overnames van Europese techno­lo­gie­be­drijven met een waarde van meer dan 1 miljard dollar slechts 42 procent van de kopers Europees is. Bij kleinere overnames ligt dat aandeel aanzien­lijk hoger. Ook bij beurs­gangen verschuift het zwaar­te­punt. Tussen 2024 en 2026 ging 53 procent van de gezamen­lijke beurs­waarde van Europese techbeurs­gangen naar Ameri­kaanse beurzen, tegen­over 17 procent in de periode 2017 tot en met 2020. 

Digitale soevereiniteit krijgt economische betekenis

Daarmee raakt het rapport aan een onder­werp dat de afgelopen jaren steeds belang­rijker is geworden: Europese digitale soeve­rei­ni­teit. Die discussie gaat doorgaans over afhan­ke­lijk­heid van Ameri­kaanse cloud­plat­forms, AI-modellen, bestu­rings­sys­temen en digitale infra­struc­tuur. Atomico voegt daar nadruk­ke­lijk een econo­mi­sche dimensie aan toe.

Zelfs wanneer Europese onder­ne­mingen erin slagen techno­lo­gisch concur­re­rende producten te ontwik­kelen, betekent dit volgens de inves­te­rings­maat­schappij nog niet automa­tisch dat de opbreng­sten daarvan ook in Europa terecht­komen. Wanneer de eigen­doms­rechten uitein­de­lijk groten­deels bij buiten­landse inves­teer­ders liggen, vloeit een belang­rijk deel van de toekom­stige finan­ciële waarde naar het buitenland.

Tegelij­ker­tijd benadrukt Atomico dat inves­te­ringen in nieuwe techno­logie steeds vaker samen­hangen met het versterken van de Europese weerbaar­heid. Volgens het rapport gaat inmid­dels 88 procent van het in Europa geïnves­teerde durfka­pi­taal naar sectoren die Atomico onder deze noemer schaart. In 2017 was dat nog 60 procent.

Daarbij gaat het onder andere om techno­logie voor energie­voor­zie­ning, defensie, gezond­heids­zorg, industriële productie en digitale infrastructuur.

Economische groei vraagt meer dan investeringen

Het econo­mi­sche belang van de Europese techno­lo­gie­sector neemt onder­tussen snel toe. Volgens Atomico is de productie van Europese techno­lo­gie­be­drijven in het afgelopen decen­nium bijna vijf keer zo snel gegroeid als die van de bredere economie.

De gezamen­lijke waarde van Europese techno­lo­gie­be­drijven die met durfka­pi­taal zijn gefinan­cierd, bedraagt inmid­dels ongeveer 3,3 biljoen dollar. Dat is volgens het rapport verge­lijk­baar met 16 procent van de beurs­waarde van de onder­ne­mingen in de STOXX Europe 600-index. In 2010 bedroeg die verhou­ding slechts 1,2 procent.

Voor IT-managers en business­ma­na­gers zijn vooral de ontwik­ke­lingen rond AI, industriële automa­ti­se­ring en digitale infra­struc­tuur relevant. Het rapport laat zien dat Europa op deze terreinen een groeiend aanbod van eigen techno­lo­gie­be­drijven heeft. Tegelij­ker­tijd blijft de vraag hoe deze onder­ne­mingen voldoende schaal­grootte kunnen bereiken om daadwer­ke­lijk alter­na­tieven voor de geves­tigde inter­na­ti­o­nale leveran­ciers te worden.

Een belang­rijke voorwaarde is volgens Atomico dat Europese bedrijven niet alleen als ontwik­ke­laar, maar ook als klant, inves­teerder en samen­wer­kings­partner optreden. De groei van de Europese techno­lo­gie­sector hangt daarmee niet uitslui­tend af van durfka­pi­taal of overheids­be­leid, maar ook van de bereid­heid van geves­tigde onder­ne­mingen om nieuwe techno­logie daadwer­ke­lijk toe te passen.

Van Europees succes naar Europees eigendom

De centrale boodschap van het rapport is samen­gevat in drie woorden: Build it. Scale it. Own it.

Europa is volgens Atomico inmid­dels goed in het oprichten van techno­lo­gie­be­drijven en laat zien dat die onder­ne­mingen inter­na­ti­o­naal snel kunnen groeien. De volgende uitda­ging is ervoor te zorgen dat zij ook vanuit Europa kunnen blijven opereren en dat Europese inves­teer­ders en de Europese economie voldoende profi­teren van hun succes.

Dat vraagt volgens de onder­zoe­kers om beter functi­o­ne­rende Europese kapitaal­markten, eenvou­di­gere regel­ge­ving voor grens­over­schrij­dend onder­ne­mer­schap en meer betrok­ken­heid van insti­tu­ti­o­nele investeerders.

In een inter­view met TechCrunch benadrukt Wehmeier dat Europa daarmee vooral een econo­mi­sche kans heeft. De discussie moet volgens hem niet uitslui­tend gaan over de problemen waarmee Europese techno­lo­gie­be­drijven worden gecon­fron­teerd, maar ook over de maatschap­pe­lijke en econo­mi­sche waarde die zij kunnen creëren.

De uitkom­sten van State of European Tech 2026 laten daarmee een opmer­ke­lijke tegen­stel­ling zien. Europa heeft een grotere onder­ne­mers­basis, trekt aanzien­lijk meer inves­te­ringen aan en beschikt over groei­ende techno­lo­gi­sche exper­tise. Maar juist op het moment dat kunst­ma­tige intel­li­gentie en andere nieuwe techno­lo­gieën een steeds belang­rijker deel van de wereld­eco­nomie gaan bepalen, blijft onzeker hoeveel van de daaruit voort­vloei­ende econo­mi­sche waarde daadwer­ke­lijk in Europese handen zal blijven.

Het volle­dige rapport is beschik­baar via https://​www​.state​o​feu​ro​pe​an​tech​.com/report. De volle­dige tekst is ook recht­streeks toegan­ke­lijk via https://​www​.state​o​feu​ro​pe​an​tech​.com/state-of-european-tech-2026.md.

Robbert Hoeffnagel

Editor en journalist @ Business Meets IT

0 Reactie(s)

7 weergaven

Gerelateerde berichten

Soverin lanceert Soverin Suite: privacy-first alternatief voor Microsoft 365, volledig gehost in Nederland

Soverin lanceert Soverin Suite: privacy-first alternatief voor Microsoft 365, volledig gehost in Nederland

Open source als sleutel tot digitale autonomie: wat iedere CIO en IT-manager moet weten

Open source als sleutel tot digitale autonomie: wat iedere CIO en IT-manager moet weten

AI wordt massaal gebruikt, maar het vertrouwen blijft achter

AI wordt massaal gebruikt, maar het vertrouwen blijft achter

Mozilla introduceert Firefox Enterprise en speelt in op Europese roep om digitale autonomie

Mozilla introduceert Firefox Enterprise en speelt in op Europese roep om digitale autonomie

Geen berichten gevonden.

0 Reactie(s)

0 Reacties

Plaats Een Reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Reacties gesloten

De reactiemogelijkheid is verlopen. (14 dagen)

Pin It on Pinterest

Share This